• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Cəmiyyət
  • Yazarlar
  • Hadisə
  • Şou-biznes
  • Mədəniyyət
  • Dünya
  • İdman
  • Maraqlı
  • Video
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Cəmiyyət
  • Araşdırma
  • Hadisə
  • Müsahibə
  • Mədəniyyət
  • Dünya
  • İdman
  • Maraqlı
  • Video

Zəfəran mövsümü: yığımın optimal vaxtı və keyfiyyətə təsir edən amillər

Cəmiyyət

Сегодня, 15:34

Bakı, 17 noyabr.

Zəfəran dünyanın ən qiymətli ədviyyat bitkilərindən biri olmaqla, həm qida sənayesində, həm də farmakologiya və kosmetologiyada geniş istifadə potensialına malikdir. Onun keyfiyyəti yalnız yetişdirilmə şəraitindən deyil, həm də çiçəklərin yığılma vaxtından, qurudulma texnologiyasından və saxlanma qaydalarından asılıdır. Azərbaycanda zəfəranın çiçəkləmə və yığım mövsümü oktyabr ayının ikinci yarısından başlayaraq noyabrın sonunadək davam edir.

Bu fikirləri açıqlamasında Elm və Təhsil Nazirliyinin Botanika İnstitutunun Mərkəzləşdirilmiş eksperimental laboratoriyasının əməkdaşı biologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Sədaqət Rəsulova söyləyib.

Alim “Zəfəran bitkisinin duzlu şəraitdə məhsuldarlığının öyrənilməsi” mövzusunda tədqiqat aparır. Tədqiqat zəfəran bitkisinin müxtəlif duzluluq şəraitində məhsuldarlıq xüsusiyyətlərinin öyrənilməsi baxımından əhəmiyyət daşıyır. Duzluluq bitkilərdə su və mineral maddələrin mənimsənilməsinə, fizioloji proseslərə, böyümə və inkişaf göstəricilərinə təsir edən mühüm ekoloji amillərdəndir. Bu baxımdan zəfəranın duzlu mühitə reaksiyasının araşdırılması onun becərilmə imkanlarının və məhsuldarlığının elmi əsaslarla qiymətləndirilməsinə töhfə verə bilər.

O bildirib ki, zəfəran yığımı hava şəraitindən, xüsusilə yağıntıların miqdarından və günəşli günlərin sayından asılıdır. Yağışlı havalarda zəfəran çiçəklərinin açılması çətinləşir, günəşli və əlverişli hava şəraiti isə çiçəklənməyə və məhsulun keyfiyyətinə müsbət təsir göstərir. Zəfəranın keyfiyyətini müəyyən edən əsas amillər iqlim, torpaq və becərilmə şəraitidir. Bu baxımdan Abşeron yarımadasında, xüsusilə Bilgəh ərazisində yetişdirilən zəfəran diqqəti cəlb edir. Həmin ərazinin torpaqları dəniz mənşəli çöküntülərlə zəngin olduğundan tərkibindəki mikro və makroelementlər bitkinin mineral qidalanmasına və kimyəvi tərkibinin formalaşmasına təsir göstərir. Zəfəranın bioloji və iqtisadi dəyərini müəyyən edən əsas xüsusiyyətlərdən biri onun kimyəvi tərkibidir. Bitkinin əsas bioloji aktiv komponentləri sırasında krokin, krosetin, pikrokrokin və safranal xüsusi yer tutur. Krokin zəfərana xarakterik rəng verən karotinoid mənşəli piqmentlər qrupuna daxildir. Pikrokrokin onun acı dad xüsusiyyətinin, safranal isə özünəməxsus ətrinin formalaşmasında iştirak edir. Bu maddələrin miqdarı zəfəranın keyfiyyət göstəricilərinin qiymətləndirilməsində mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Sədaqət Rəsulova bildirib ki, zəfəran güclü antioksidant xüsusiyyətlərə malik bitkidir. Onun tərkibindəki bioloji aktiv maddələr oksidləşdirici proseslərə qarşı təsirləri ilə seçilir. Bilgəh şəraitində becərilən zəfəranın tərkibində selen elementinin yüksək olması da məhsulun qiymətli xüsusiyyətlərindən biridir. Selen insan orqanizmində antioksidant müdafiə sisteminin fəaliyyətində iştirak edən mühüm mikroelementdir. Yığımdan sonra zəfəran tellərinin düzgün qurudulması və saxlanılması da məhsulun keyfiyyətinə birbaşa təsir göstərir. Məhsul işıqdan qorunan, qaranlıq və rütubət səviyyəsinə nəzarət edilən şəraitdə saxlanmalıdır. Həddindən artıq quruma zəfəran tellərinin fiziki xüsusiyyətlərinə, uyğun olmayan saxlanma şəraiti isə tərkibindəki uçucu və bioloji aktiv maddələrin sabitliyinə mənfi təsir göstərə bilər.

Mütəxəssis əlavə edib ki, zəfəranın keyfiyyətini yalnız xarici görünüşünə, morfoloji və fizioloji göstəricilərinə əsasən tam dəqiqliklə müəyyənləşdirmək mümkün deyil. Məhsulun obyektiv qiymətləndirilməsi üçün kimyəvi analizlərin aparılması vacibdir. Laborator müayinələr vasitəsilə zəfəranın rəngverici, dad və ətirverici komponentlərinin miqdarı, eləcə də digər keyfiyyət göstəriciləri müəyyən edilə bilər. Zəfəranın becərilmə şəraitinin, məhsuldarlıq göstəricilərinin və biokimyəvi xüsusiyyətlərinin elmi əsaslarla öyrənilməsi ölkəmizdə bu qiymətli bitkinin istehsal imkanlarının genişləndirilməsi, yerli məhsulun keyfiyyətinin qorunması və rəqabət qabiliyyətinin artırılması baxımından əhəmiyyətlidir.

Paylaş:
Digər xəbərlər

Siyasət

21-07-2024, 10:23

Şuşada 2-ci Qlobal Media Forumunun açılış mərasimi keçirilib Prezident İlham Əliyev Forumda iştirak edib YENİLƏNİB

Siyasət

25-05-2026, 19:18

Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə kənd təsərrüfatı məsələlərinə həsr olunmuş müşavirə keçirilib

Siyasət

1-06-2026, 20:43

Prezident İlham Əliyev “Bakı Enerji Həftəsi”nin rəsmi açılış mərasimində iştirak edib

Cəmiyyət

10-11-2026, 14:01

Noyabrın 10-u Ümumdünya Elm Günüdür

Siyasət

5-06-2024, 10:37

Prezident İlham Əliyev Bakı Enerji Həftəsi çərçivəsində 29-cu “Caspian Oil&Gas” və 12-ci “Caspian Power” sərgilərinin rəsmi açılış mərasimində iştirak edib YENİLƏNİB

Yazarlar
Ad gününüz mübarək, Sevil xanım!
20 YANVAR - ÜMUMXALQ HÜZN GÜNÜAzərbaycanın azadlığı uğrunda mübarizə tarixinə qəhrəmanlıq səhifəsi kimi daxil olmuş 1990-cı ilin 20 Yanvar hadisəsindən 35 il ötür. Ocak 16, 2025 XƏBƏR
Ad gününüz mübarək, Sevil xanım!
Bu gün görkəmli Azərbaycan alimi Sara Aşurbəylinin doğum günüdür
Şərqdə ilk opera yazan qadın bəstəkar - Şəfiqə Axundova
Səbuhi Məmmədlinin ikinci ayağı da amputasiya edildi
Hadisə
7-07-2026, 13:14
Mərdəkanda faciə: Bir ailənin iki üzvü dənizdə batıb
13-05-2026, 13:07
Qaxda 4 kiloqramdan artıq narkotik vasitə aşkarlanıb
12-05-2026, 10:38
Sabirabaddakı yol qəzasında ölən və yaralananların kimliyi məlum olub
12-05-2026, 09:38
Lökbatanda yanğın ərazisində xilasedicilər tərəfindən zəruri təhlükəsizlik tədbirləri davam etdirilir
11-05-2026, 12:19
Yüksək sürət gənc motosikletçinin həyatına son qoyub
11-05-2026, 12:12
Son 2 gündə 25 kiloqrama yaxın narkotik vasitə aşkar olunaraq götürülüb
Son xəbərlər
  • Сегодня, 15:41
    Polşa ilə hərbi tibb sahəsində əməkdaşlıq inkişaf etdirilir
  • Сегодня, 15:38
    Polşanın Rəqabət və İstehlakçıların Müdafiəsi Ofisi ilə Dövlət Agentliyi arasında təcrübə mübadiləsi aparılıb
  • Сегодня, 15:34
    Zəfəran mövsümü: yığımın optimal vaxtı və keyfiyyətə təsir edən amillər
  • Сегодня, 15:32
    Neftçalada quldurluq edən iki nəfər saxlanılıb
  • Сегодня, 15:30
    Külli miqdarda narkotik vasitənin ölkə ərazisinə keçirilməsinin qarşısı alınıb
  • Сегодня, 11:33
    ® Mərkəzi Gömrük Hospitalının şöbə rəisi İlqar Tahiroğlu Ümumdünya Gömrük Təşkilatının mükafatına layiq görülüb
  • Сегодня, 11:31
    Hərbi qulluqçulara ali hərbi rütbələr təqdim edilib
  • Сегодня, 11:29
    Milli iradənin tarix yazdığı gün
  • Вчера, 11:45
    Paytaxtda avtoxuliqanlıq edən sürücü həbs edilib
  • Вчера, 11:43
    16 noyabr Beynəlxalq Tolerantlıq Günüdür
  • Вчера, 11:40
    Dövlət sərhədini pozmağa cəhd edən paratrike tipli uçuş aparatı zərərsizləşdirilib
  • Вчера, 11:37
    İdarəçilik Akademiyası Qazaxıstanın dövlət qulluqçuları üçün növbəti təlim-təcrübə proqramına başlayır
  • 15-11-2026, 17:18
    Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi – ŞƏRH
  • 15-11-2026, 17:14
    Media və Yayım Şurasından XƏBƏRDARLIQ: Söyüdlü ilə bağlı yayılan dezinformasiya ictimai rəyi manipulyasiya etmək məqsədi daşıyır
  • 14-11-2026, 16:29
    Azərbaycan nefti 102 dollara satılır
  • 14-11-2026, 16:27
    Sabunçuda avtomobildən 6000 manat oğurlayan şəxs saxlanılıb
  • 14-11-2026, 16:25
    Baş prokuror Kamran Əliyev Argentinadan olan həmkarları ilə görüşlər keçirib
  • 14-11-2026, 16:22
    COP31-dəki Azərbaycan pavilyonunda gənclərin təmiz enerji keçidindəki rolu müzakirə olunub
  • 14-11-2026, 16:20
    Ekspert: Azərbaycan və Ukrayna prezidentlərinin görüşləri əməkdaşlığın yüksək səviyyədə olmasının göstəricisidir
  • 14-11-2026, 16:18
    Hərbi vəzifəlilərlə növbəti təlim toplanışı keçirilir
  • 13-11-2026, 12:39
    Prezident İlham Əliyev “Avropa Siyasi Birliyi”nin 9-cu Zirvə Toplantısı çərçivəsində dəyirmi masada iştirak edib
  • 13-11-2026, 12:35
    Azərbaycanın müdafiə naziri Türkiyə tərəfinə başsağlığı verib
  • 13-11-2026, 12:33
    Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Dublində Rumıniya Prezidenti ilə görüşüb
  • 13-11-2026, 11:18
    Paytaxtda narkotik vasitənin təsiri altında avtoxuliqanlıq edən sürücü həbs edilib
  • 13-11-2026, 11:16
    Ali Məhkəmə özünüməşğulluq proqramı ilə verilmiş əmlakın geri qaytarılması qaydasına aydınlıq gətirib
  • 13-11-2026, 11:11
    Bakıda “Eternity-2026” təliminin açılışı olub
  • 12-11-2026, 17:48
    Prezident İlham Əliyev Dublində Ukrayna Prezidenti ilə görüşüb
  • 12-11-2026, 15:52
    Təhlükəsizlik kəməri iki gənci xilas edə bilərdi...
  • 12-11-2026, 15:50
    Daxili işlər naziri Gəncədə vətəndaşların müraciətlərini dinləyib və sıra baxışı keçirib
  • 12-11-2026, 13:02
    Dövlət qulluğuna qəbul üzrə test imtahanına qeydiyyat başlanıb
  • 12-11-2026, 13:00
    Şəkidə 100-150 illik ağacları kəsənlər saxlanılıb
  • 12-11-2026, 12:58
    Bu gün Dünya Keyfiyyət Günüdür
  • 12-11-2026, 12:55
    Azərbaycan və Türkiyə prezidentlərinin şəxsi münasibətləri dövlətlərin strateji tərəfdaşlığının inkişafında mühüm yer tutur
  • 11-11-2026, 16:02
    Soyuq hava şəraiti nə vaxta kimi davam edəcək?
  • 11-11-2026, 15:58
    Ədliyyə Nazirliyinin Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinə qulluğa qəbulla bağlı növbəti müsabiqə elan edilib
Daha çox
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
Sosial şəbəkələrimiz:
  • Təsisçi: Sevil Ağayeva
  • Telefon: (+99450) 852 18 82
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Cəmiyyət
  • Hadisə
  • Şou-biznes
  • Yazarlar
  • Mədəniyyət
  • Dünya
  • İdman
  • Maraqlı
  • Video
Müəllif hüquqları qorunur. ASELA.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə